Profilaktyka działa: skorzystaj z badań i szczepień w Europejskim Tygodniu Walki z Rakiem Szyjki Macicy

Europejski Tydzień Walki z Rakiem Szyjki Macicy, obchodzony w dniach 19–25 stycznia 2026 roku, ma prosty, ale kluczowy przekaz: profilaktyka działa, lecz tylko wtedy, gdy z niej korzystamy. To dobry moment, by przypomnieć o dostępnych narzędziach ochrony i zachęcić do konkretnych kroków, które mogą uratować zdrowie i życie. Rak szyjki macicy jest jedną z najczęściej rozpoznawanych nowotworowych chorób kobiet na świecie. Najważniejszym czynnikiem ryzyka są przewlekłe zakażenia wysokoonkogennymi typami wirusa brodawczaka ludzkiego, znanego powszechnie jako HPV. Większość zmian przednowotworowych rozwija się powoli, co daje realną szansę na wykrycie i leczenie zanim dojdzie do rozwoju raka. Dwa filary skutecznej profilaktyki to szczepienia przeciwko HPV oraz regularne badania cytologiczne. 

Szczepienia, podawane zazwyczaj przed rozpoczęciem aktywności seksualnej, znacząco redukują ryzyko zakażenia typami wirusa, które najczęściej prowadzą do raka szyjki macicy. Programy szczepień obejmują dziewczynki i chłopców w wieku młodzieńczym a także, w określonych sytuacjach, osoby dorosłe; konsultacja z lekarzem pozwoli ustalić optymalny schemat. 

Regularne badania cytologiczne pozwalają wykryć zmiany przednowotworowe na wczesnym etapie. W Polsce działa Program profilaktyki raka szyjki macicy, w ramach którego kobiety w wieku 25–64 lat mają prawo do bezpłatnej cytologii.