Barbara Kasińska
Fala upałów obejmuje kolejne regiony
Temperatury dochodzące do 40 stopni Celsjusza przestają być w Europie wyjątkiem, a stają się coraz częstszym elementem letniej rzeczywistości. W Polsce synoptycy ostrzegają przed kolejną falą gorąca, a wysokim temperaturom mają towarzyszyć także gwałtowne zjawiska pogodowe, w tym burze i grad. Podobne alarmy pojawiają się również w innych krajach, zwłaszcza we Włoszech, gdzie rekordowe upały objęły niemal wszystkie największe miasta monitorowane przez służby.
Skala zjawiska budzi coraz większy niepokój, bo nie chodzi już wyłącznie o dyskomfort. Przy tak wysokich temperaturach nagrzewają się nie tylko ulice i budynki, ale także organizm, który ma coraz mniejsze możliwości naturalnego chłodzenia. W centrach miast, gdzie beton i asfalt oddają ciepło jeszcze długo po zachodzie słońca, noce przestają przynosić ulgę, a to dodatkowo zwiększa ryzyko wyczerpania cieplnego.
Lekarze ostrzegają: zagrożeni są nie tylko seniorzy
Specjaliści podkreślają, że upał może być niebezpieczny dla każdego, a nie wyłącznie dla osób starszych czy przewlekle chorych. Oczywiście to właśnie seniorzy, małe dzieci, kobiety w ciąży oraz osoby z chorobami serca, układu krążenia i układu oddechowego należą do grup szczególnego ryzyka, ale przy temperaturach zbliżających się do 40 stopni zagrożenie dotyczy także ludzi młodych i pozornie zdrowych.
Lekarze przestrzegają przed odwodnieniem, udarem cieplnym i przegrzaniem organizmu. Niepokojące objawy to między innymi silne osłabienie, zawroty głowy, nudności, przyspieszone tętno, ból głowy, dezorientacja oraz sucha i gorąca skóra. W takiej sytuacji nie wolno bagatelizować sygnałów organizmu. Konieczne jest jak najszybsze przeniesienie się do chłodniejszego miejsca, uzupełnienie płynów i w razie potrzeby wezwanie pomocy medycznej.
W czasie wielodniowych fal gorąca szczególnie ważne staje się ograniczenie aktywności w najcieplejszych godzinach dnia. Lekarze zalecają, by między późnym przedpołudniem a wczesnym wieczorem unikać intensywnego wysiłku, długiego spacerowania po nasłonecznionych ulicach i pozostawania w dusznych pomieszczeniach. Równie ważne jest regularne picie wody, nawet wtedy, gdy nie odczuwamy jeszcze silnego pragnienia.
Mieszkańcy szukają sposobów na przetrwanie
W czasie ekstremalnych upałów mieszkańcy miast coraz częściej zmieniają codzienne nawyki. Zakupy, spacery i załatwianie spraw urzędowych przenoszą na wczesny poranek lub późny wieczór. W ciągu dnia zasłaniają okna, ograniczają korzystanie z urządzeń emitujących ciepło i szukają miejsc, w których można choć na chwilę odpocząć od skwaru. Popularne stają się klimatyzowane biblioteki, centra handlowe, domy kultury i inne ogólnodostępne przestrzenie.
Coraz częściej wraca też pomysł tworzenia lokalnych punktów schronienia przed upałem, szczególnie dla osób starszych i samotnych. Chodzi o miejsca, w których można napić się wody, usiąść w chłodnym wnętrzu i przeczekać najtrudniejsze godziny. To proste rozwiązania, ale w praktyce mogą realnie zmniejszać ryzyko zasłabnięć i pogorszenia stanu zdrowia.
W domach mieszkańcy stosują podstawowe, ale skuteczne metody: wietrzą mieszkania tylko wtedy, gdy temperatura na zewnątrz spada, korzystają z rolet i zasłon, piją chłodne, ale nie lodowate napoje, a posiłki wybierają lżejsze niż zwykle. Wielu zwraca też uwagę na potrzebę wzajemnej pomocy. W czasie takiej pogody warto zadzwonić do starszych sąsiadów lub bliskich i upewnić się, że mają wodę, cień i możliwość odpoczynku.
Upał to już nie epizod, lecz poważne wyzwanie
Eksperci coraz częściej podkreślają, że ekstremalne temperatury przestają być jedynie krótkotrwałym zjawiskiem pogodowym. Upał wpływa na zdrowie, codzienne funkcjonowanie miast, pracę służb medycznych, a nawet gospodarkę. Przegrzewające się mieszkania, szkoły, szpitale i biura pokazują, że wiele budynków nie było przygotowanych na tak długie i intensywne fale gorąca.
Dlatego obok doraźnych porad coraz ważniejsze stają się rozwiązania systemowe: więcej zieleni w miastach, lepsze zacienienie ulic, chłodniejsze materiały budowlane, skuteczniejsze ostrzeganie mieszkańców i tworzenie bezpiecznych miejsc odpoczynku. Na razie jednak najważniejsze pozostaje jedno: w czasie upału nie lekceważyć zagrożenia. Gdy termometry pokazują wartości bliskie 40 stopni, ostrożność nie jest przesadą, lecz koniecznością.
Napisz komentarz
Komentarze